Elektronik systemowy w Niemczech

Porównaj zawody:

Forma kształcenia i uzyskany poziom wykształcenia

W przypadku zawodu elektronik systemowy stosowaną formą kształcenia jest z reguły nauka zawodu w systemie dualnym, którą realizuje się równolegle w zakładzie pracy i szkole zawodowej. Nauka tego zawodu odbywa się bez podziału na specjalizacje i kierunki priorytetowe w elektrotechnicznych zakładach rzemieślniczych.

Kształcenie w tym zawodzie jest możliwe również w systemie szkolnym.

Osoby niepełnosprawne mają ponadto możliwość odbycia nauki tego zawodu w jednym z zakładów kształcenia zawodowego [Berufsbildungswerk] lub w innej jednostce rehabilitacji zawodowej. Informacje na ten temat można uzyskać w zespole doradczym dla osób niepełnosprawnych odpowiedniej terytorialnie Agencji d.s. Pracy.

Informacje na temat nauki tego zawodu w systemie szkolnym znajdziesz na portalu KURSNET tutaj.

Informacje na temat nauki tego zawodu w ramach systemu rehabilitacji zawodowej znajdziesz na portalu KURSNET tutaj.

Dziedziny zatrudnienia i główne czynności

Obok elektronicznych elementów konstrukcyjnych elektronicy systemowi wykorzystują w swojej pracy również części mikroelektroniczne, elektryczne i mechaniczne. Budują z nich pojedyncze komponenty elektroniczne lub całe urządzenia, uruchamiają je oraz zajmują się ich utrzymaniem i konserwacją. W przypadku nowego zlecenia opracowują najpierw prototyp i wykonują do niego projekt schematu połączeń i techniczną dokumentację wykonawczą. Wybierają odpowiednie części konstrukcyjne i montują z nich urządzenia i systemy. Poza tym instalują odpowiednie oprogramowanie. Jeżeli prototyp wchodzi do produkcji seryjnej, planują procesy robocze i przygotowują urządzenia produkcyjne i kontrolne. W przypadku uszkodzonych podzespołów bądź urządzeń elektronicznych i elektromechanicznych przeprowadzają czynności diagnostyczne, usuwają zakłócenia elektryczne i wykonują naprawy, również w ramach służby obsługi klienta poza zakładem. Elektronicy systemowi opiekują się również klientami, doradzają im i udzielają instrukcji na temat obsługi i posługiwania się urządzeniami. Elektronicy systemowi posiadają uprawnienia elektryka w rozumieniu przepisów BHP.

Co to za zawód?

Elektronicy systemowi opracowują elektryczne i elektroniczne komponenty, urządzenia i systemy. Wykonują wzorce i produkty jednostkowe, planują i nadzorują produkcję seryjną. Poza tym zajmują się bieżącym utrzymaniem i naprawą elektronicznych urządzeń i systemów oraz doradzają klientom.

Planowanie i opracowywanie nowych produktów

Podczas opracowywania nowych komponentów, urządzeń i systemów elektronicznych elektronicy systemowi najpierw analizują specyficzne wymagania, które muszą one spełniać, np. pod względem spełnianych przez nie funkcji, oraz udzielają klientom porad na temat możliwych rozwiązań. Projektują schematy połączeń i opracowują płytki z obwodami drukowanymi oraz wykonują do nich odpowiednią dokumentacje wykonawczą. Sięgają przy tym często po angielskojęzyczne dokumenty i literaturę fachową. Następnie dobierają odpowiednie części konstrukcyjne, napędy, komponenty programowe i konstrukcję obudowy. Płyty i płytki z obwodami drukowanymi są w późniejszym etapie planowane przy pomocy systemów CAD. Bezpośrednio z komputera dane są przekazywane na obrabiarkę, płytka jest odpowiednio obrabiana i m.in. wyposażana w potrzebne otwory. Przy projektowaniu elementów służących do obsługi urządzenia, jak dźwignie, włączniki i klawisze, elektronicy systemowi uwzględniają aspekty ergonomii. Zwracają również uwagę na to, aby urządzenia były bez zakłóceń zasilane w energie elektryczną.

Opracowywanie i programowanie prototypów

 

Zanim dane urządzenie będzie mogło wejść do produkcji seryjnej elektronicy systemowi wraz ze swoimi kolegami z zespołu wykonują w warsztacie prototyp. Dopasowują przygotowane wcześniej obudowy i panele przednie do swoich celów i umieszczają odpowiednie części na płytkach z obwodami. Przy tych pracach używają np. szczypców elektronicznych, kolb lutowniczych i śrubokrętów. Następnie montują podzespoły elektryczne bądź elektroniczne w obudowach lub odpowiednich szynach oraz łączą poszczególne komponenty urządzenia przy pomocy przewodów i wtyków. Konfigurują również oprogramowanie niezbędne do uruchomienia systemu, instalują różne systemy transferu danych, nośniki danych i oraz programy zabezpieczające dane. Wykorzystują przy tym również swoje umiejętności w zakresie programowania – dostosowują sterowniki urządzeń i komponenty programowe, układają niewielkie programy systemowe i programują procedury testujące. Na zakończenie prac nad prototypem montują obudowy, bezpieczniki i izolacje oraz doprowadzają przewody zasilające i montują włączniki.

 

Testowanie systemów i produkcja seryjna

Nie tylko przed uruchomieniem, ale także podczas eksploatacji urządzenia i systemy są poddawane dokładnym testom i kontrolom. Elektronicy systemowi dokonują przy tym pomiarów wielkości elektrycznych, kontrolują stopień bezpieczeństwa urządzeń oraz sprawdzają funkcjonowanie połączeń i podzespołów elektronicznych, elektromechanicznych, hydraulicznych i pneumatycznych. Dokumentują przyczyny błędów i usterki, a następnie dokonują ich oceny statystycznej. W momencie podjęcia produkcji seryjnej elektronicy systemowi zajmują się przygotowaniem i ustawieniem urządzeń produkcyjnych. Następnie dokonują ich rozruchu i w razie potrzeby optymalizują procesy produkcyjne. Analizują błędy występujące w procesie produkcyjnym, przeprowadzają czynności korygujące i optymalizujące proces oraz instalują systemy kontrolne. Jeżeli zaistnieje taka potrzeba, elektronicy systemowi zajmują się również doposażeniem i modernizacją istniejących urządzeń produkcyjnych.

Serwis i opieka nad klientem

Do zadań elektroników systemowych zajmujących się serwisem i bieżącym utrzymaniem urządzeń należy przyjmowanie zgłoszeń uszkodzeń oraz wykonywanie napraw. W przypadku problemów technicznych elektronicy systemowi udzielają klientowi pomocy i przedstawiają mu propozycje rozwiązań. Przy wykonywaniu przeglądów i konserwacji opracowują np. koncepcje prac remontowych dla danego urządzenia i sprawdzają, czy utrzymywane sa standardy jakościowe. Ich zadaniem jest również udzielanie klientom instrukcji na temat prawidłowej obsługi używanych przez nich urządzeń i systemów.

Dokładniejsze informacje na temat zakresu zadań elektroników systemowych można znaleźć w bazie danych BERUFENET.

Podobne zawody w Niemczech / w Polsce

Niemiecki zawód Elektronik systemowy

 (nazwa niemiecka: Systemelektroniker/in) jest częściowo porównywalny z polskimi zawodami:

- elektronik, poziom kształcenia – trzyletnia szkoła branżowa I stopnia

- Technik - Elektronik, poziom kształcenia – dwuletnia szkoła branżowa II stopnia

Ponadto, te zawody są oferowane w technikum zawodowym.

W przeciwieństwie do Polski, w niemieckim systemie szkolnictwa zawodowego występuje podział na specjalności w obrębie zawodów elektronicznych.

Użyteczne informacje na temat priorytetów w nauce porównywanych zawodów można znaleźć w kategoriach informacji „Treść programu nauczania” oraz „Wymiar godzin”.

Jednostki realizujące kształcenie

W systemie dualnym placówką szkoleniową jest przede wszystkim zakład pracy. Dodatkowo istnieje obowiązek uczęszczania do szkoły zawodowej (szkoły zawodowe w Brandenburgii nazywane są "Oberstufenzentren" czyli "Zespoły szkół ponadpodstawowych"). Zakład pracy w którym ma być zatrudniony uczeń informuje go, w której szkole w regionie jest prowadzona nauka jego zawodu.

Oberstufenzentrum Oder-Spree, Standort Palmnicken Fürstenwalde
Europaschule
Palmnicken 1
15517 Fürstenwalde
Deutschland
Telefon: +49 (0)3361 3762101
Telefon: +49 (0)3361 3762201
E-mail: sekretariat@osz-oder-spree.de
E-mail: E-Mail: sekretariat-eh@osz-oder-spree.de
do strony głównej

Hein-Moeller-Schule Oberstufenzentrum (OSZ) Energietechnik II
Berufsschule, Fachoberschule, Berufsfachschule
Allee der Kosmonauten 18
10315 Berlin (Lichtenberg)
Deutschland
Telefon: +49 (0)30 549 33 - 0
Telefon: +49 (0)30 549 33 - 37
E-mail: info@hein-moeller-schule.de
do strony głównej

Warunki przyjęcia (wymagane wykształcenie i inne)

Nauka zawodu w systemie dualnym

Zasadniczo – tak jak w przypadku wszystkich zawodów wyuczonych na tym poziomie, określonych w niemieckiej Ustawie o kształceniu zawodowym [Berufsbildungsgesetz] lub Ustawie o rzemiośle [Handwerksordnung], nie ma żadnych, prawnie obowiązujących warunków odnośnie konieczności wcześniejszego ukończenia określonego poziomu kształcenia szkolnego lub zawodowego.

Zakłady zatrudniają przeważnie kandydatów do nauki zawodu elektronik systemowy legitymujących się posiadaniem średniego poziomu wykształcenia wg klasyfikacji niemieckiej, odpowiadającego ukończeniu np. Realschule.

Nauka zawodu w pełnowymiarowym systemie szkolnym

Szkoły ustalają własne kryteria naboru. Częściowo wymagany jest średni poziom wykształcenia.

Informacje na ten temat można znaleźć w bazie danych KURSNET.

Czas trwania nauki

Nauka zawodu trwa 3,5 roku.

Po spełnieniu określonych warunków możliwe jest skrócenie okresu nauki zawodu.

Zakres programu nauczania

Podczas nauki zawodu w przedsiębiorstwie uczniowie uczą się przykładowo:

W ramach zawodowego kształcenia podstawowego:

- w jaki sposób ustala się obwody i zabezpieczenia elektryczne oraz jak mierzy się, ocenia i oblicza wielkości elektryczne,

- w jaki sposób montuje się w całość podzespoły wsuwane, obudowy i łączniki,

- w jaki sposób dobiera się systemy operacyjne i ich komponenty, ocenia wymagania sprzętowe oraz instaluje i konfiguruje systemy operacyjne,

- jakich zasad i reguł bezpieczeństwa należy przestrzegać podczas pracy z elektrycznymi środkami produkcji,

- w jaki sposób ustala się kolejność czynności, szacuje potrzebny do ich wykonania czas, w jaki sposób planuje się procesy robocze oraz na co należy zwrócić uwagę podczas ustawiania i podłączania urządzeń.

W ramach zawodowego kształcenia specjalistycznego:

-w jaki sposób dobiera się i dostosowuje komponenty elektryczne, mechaniczne i elektryczne oraz jak montuje się z nich gotowe urządzenia i systemy,

- w jaki sposób projektuje się przy uzyciu technik komputerowych układy cyfrowe i analogowe,

- na co należy zwracać uwagę podczas wyboru systemów operacyjnych oraz środowiska programowego i komponentów programowych do realizacji specyficznych dla danego urządzenia funkcji,

- w jaki sposób dobiera się i montuje aktory i sensory,

- w jaki sposób przygotowuje się, programuje, optymalizuje, uruchamia i konserwuje urządzenia produkcyjne,

- w jaki sposób konfiguruje się i dostosowuje do potrzeb oprogramowanie standardowe i specjalistyczne oraz jak instaluje się nośniki danych i programy do zapewniające bezpieczeństwo danych,

- na co należy zwracać uwagę podczas oceny architektur, protokołów i portów sieci i systemów sieciowych oraz w jaki sposób tworzyć sterowniki.

Podczas całego okresu nauki zawodu uczniom przekazuje się informacje z następujących dziedzin:

- jakie wzajemne prawa i obowiązki wynikają z umowy o naukę zawodu,

- w jaki sposób zorganizowany jest zakład, w którym odbywają naukę zawodu oraz w jaki sposób funkcjonuje zaopatrzenie, produkcja, sprzedaż i administracja,

- w jaki sposób stosowane są przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy,

- w jaki sposób przestrzegane i stosowane są przepisy ochrony środowiska.

Wymiar godzin (teoria)

Zajęcia teoretyczne obejmują następujące działy tematyczne (z zalecanym wymiarem godzin):


W pierwszym roku nauki:

- Analiza i kontrola funkcjonowania systemów elektrotechnicznych (80)

- Planowanie i wykonawstwo instalacji elektrycznych (80)

- Analiza i dostosowywanie systemów sterowania (80)

- Udostępnianie technicznych systemów informatycznych (80)

W drugim roku nauki:

- Zapewnienie zasilania w energię elektryczną i bezpieczeństwa urządzeń i systemów (80)

- Projektowanie, wykonywanie i kontrola elektronicznych podzespołów dla urządzeń (60)

- Konfiguracja sprzętowa i programowa podzespołów (80)

- Wykonywanie i kontrola urządzeń (60)

W trzecim roku nauki:

- Utrzymanie i konserwacja urządzeń i systemów (100)

- Przygotowanie urządzeń produkcyjnych (80)

- Przygotowanie i stosowanie systemów kontrolnych (100)

W czwartym roku nauki:

- Planowanie i wykonawstwo urządzeń i systemów (80)

- Utrzymanie i konserwacja systemów produkcyjnych i kontrolnych (60)

Łącznie: 1.020 godzin

Wymiar godzin (praktyka)

Jako że zajęcia w szkole zawodowej odbywają się raz do dwóch razy w tygodniu można założyć, że wymiar godzinowy zajęć praktycznych wynosi ok. 4080 godzin.

Koszt kształcenia

Nauka zawodu w systemie dualnym

Nauka zawodu w zakładzie pracy jest dla ucznia bezpłatna, jednakże w związku z zajęciami w szkole zawodowej oraz kursy w międzyzakładowych ośrodkach nauki zawodu mogą powstać koszty związane z zakupem pomocy naukowych (np. literatury fachowej), koszty dojazdów lub zakwaterowania poza miejscem zamieszkania.

Nauka zawodu w placówkach szkolnych

Państwowe szkoły zawodowe z reguły nie pobierają żadnych opłat za naukę. Nauka w innych placówkach pozazakładowych może być związana z koniecznością pokrycia tych kosztów. Poza tym mogą powstać koszty związane z zakupem pomocy naukowych, koszty dojazdów lub zakwaterowania poza miejscem zamieszkania.

Wynagrodzenie za okres nauki i formy wsparcia

Wynagrodzenie za okres nauki zawodu

Uczniowie pobierający naukę zawodu w systemie dualnym otrzymują wynagrodzenie za okres nauki. Kształtuje się ono przeważnie na poziomie określonym w układach taryfowych. Jego wysokość jest uzależniona od dziedziny gospodarki, z którą związany jest dany zawód (przemysł i handel, rzemiosło, itp.) oraz od konkretnej

Również miasto / region mają decydujący wpływ na wysokość wynagrodzenia w okresie nauki zawodu. Nadal istnieją również różnice między Niemcami Wschodnimi i Zachodnimi.

Przedstawione poniżej dane na temat wysokości wynagrodzenia są danymi orientacyjnymi i nie mogą być podstawą do jakichkolwiek roszczeń.

Uczniowie zawodu mogą otrzymywać około 650 do 1000 Euro wynagrodzenia miesięcznego.

Źródło:

(niem. Datenbank Ausbildungsvergütungen, w skrócie DAV) Federalnego Instytutu Kształcenia Zawodowego (niem. Bundesinstitut für Berufsbildung, w skrócie BIBB)

Perspektywy zawodowe i zarobkowe

Zarobki

Przedstawione poniżej dane są danymi orientacyjnymi, mającymi na celu przedstawienie rozpiętości wysokości wynagrodzeń i nie mogą być podstawą do jakichkolwiek roszczeń.

Zarobki są w znacznym stopniu uzależnione od stawianych w danym wypadku wobec pracownika wymagań. Ponadto z reguły brane są pod uwagę doświadczenie zawodowe i zakres odpowiedzialności.

Poza wynagrodzeniem zasadniczym wypłacane są czasem dodatki i premie, jak np. trzynasta pensja, dodatek urlopowy i dodatkowe świadczenia emerytalne.

W zależności od regionu i branży występują duże różnice w dochodach.

Dlatego najlepszym sposobem sprawdzenia aktualnych wynagrodzeń regionalnych są następujące strony internetowe: ...

www.gehalt.de

www.gehaltsvergleich.com

www.nettolohn.de

Układy taryfowe

Dla elektroników systemowych mogą obowiązywać różne układy taryfowe. Decyduje o tym branża, w której pracują. W grę mogą wchodzić przykładowo układy taryfowe dla przemysłu gumowego lub dla przemysłu metalowego i elektrotechnicznego.

Z reguły obowiązuje aktualny układ taryfowy, który został zawarty na czas określony pomiędzy odpowiednimi zrzeszeniami pracodawców i Przemysłowym Związkiem Zawodowym Branży Metalowej [IG Metall] w danym kraju związkowym. Bank danych na temat obowiązujących układów taryfowych znajdziesz tutaj.

Możliwości dalszego kształcenia

Zdobywanie kwalifikacji i specjalizacja

Spektrum tematyczne możliwości adaptacji zawodowej jest szerokie i sięga od elektrycznej techniki pomiarowej, poprzez technikę mikrokomputerową i mikroprocesorową, aż po bezpieczeństwo i higienę pracy. Elektronicy systemowi, którzy chcieliby się wyspecjalizować, również znajdą odpowiednie oferty w takich dziedzinach, jak np. produkcja, utrzymanie i konserwacja, kontrola jakości lub obsługa klienta.

Awans zawodowy

Osoby, które postawiły sobie za cel rozwój zawodowy, mogą również skorzystać z palety ofert kształcenia ustawicznego umożliwiających awans zawodowy. Logiczną drogą rozwoju zawodowego jest zdanie egzaminu na stopień mistrza ze specjalizacją elektrotechnika. Do pełnienia funkcji kierowniczych i specjalistycznych, np. na średnim szczeblu kierowania, przygotowują również inne formy kształcenia ustawicznego, np. na kierunku technik w specjalności elektrotechnika ze specjalizacją informacja i komunikacja lub technik w specjalności technika maszynowa ze specjalizacją mechatronika.

Studia wyższe

Elektronicy systemowi, którzy legitymują się stopniem wykształcenia upoważniającym do podjęcia nauki na uczelniach wyższych, mogą podjąć studia i uzyskać np. tytuł licencjata na kierunku technika informacyjna, mechatronika lub technika telewizyjna.

Po spełnieniu określonych warunków, możliwe jest również podjęcie studiów bez wcześniejszego ukończenia odpowiedniego stopnia wykształcenia.

Wskazówka

Dla szczególnie uzdolnionych młodych fachowców istnieje możliwość otrzymania stypendium. Wsparciem mogą zostać objęte formy kształcenia ustawicznego lub pierwsze studia wyższe.

Więcej informacji na temat tego stypendium znajdziesz tutaj.

Informacje na temat form kształcenia ustawicznego i kierunków studiów można znaleźć w banku danych KURSNET.

Interesujące linki

Linki do stron i portali niemieckojęzycznych:

Portal informacyjny na temat zawodów z branży przemysłu metalowego i elektrotechnicznego wydawany przez Zrzeszenie Stowarzyszeń Pracodawców Przemysłu Metalowego i Elektrotechnicznego [Gesamtverband der Arbeitgeberverbände der Metall- und Elektro-Industrie e.V.]:

www.meberufe.info

Strona internetowa poświęcona elektronice, technice komputerowej, technice informatycznej i sieciowej, przeznaczona dla uczniów i studentów:

www.elektronik-kompendium.de

Strona Centralnego Zrzeszenia Przemysłu Elektrotechnicznego i Elektronicznego [ZVEI – Zentralverband Elektrotechnik- und Elektronikindustrie e.V.] – Dział Automatyka:
www.zvei.org

Strona Stowarzyszenia Elektrotechniki, Elektroniki i Technik Informatycznych [VDE – Verband der Elektrotechnik Elektronik Informationstechnik e.V.]:

www.vde.com

Strona Zrzeszenia Stowarzyszeń Pracodawców Przemysłu Metalowego i Elektrotechnicznego [Gesamtverband der Arbeitgeberverbände der Metall- und Elektro-Industrie e.V.]:

www.gesamtmetall.de

Specjalistyczny portal z licznymi informacjami z branży budowy:

www.maschinenbau.de

Informacje o nauce zawodów z branży metalowej i elektrotechnicznej:

http://www.ausbildungsoffensive-bayern.de

Giełdy pracy i osób poszukujących zatrudnienia

Linki do stron i portali niemieckojęzycznych:

Prywatny portal internetowy poświęcony możliwościom kariery zawodowej:

www.monster.de

Giełda miejsc pracy i nauki zawodu Federalnej Agencji d.s. Pracy:

www.joboerse.arbeitsagentur.de

Oferty pracy dla fachowców i kadr kierowniczych:

www.jobscout24.de

Specjalistyczny portal branży budowy maszyn z obszerną giełdą pracy:

www.maschinenbau.de/maschinenbau-jobs-kategorien.aspx

Giełda pracy dla zawodów branży elektrycznej i elektronicznej. Oferty obejmują zawody od technika serwisanta, po programistów zajmujących się oprogramowaniem pojedynczych urządzeń i całych systemów:

Elektronikbranche.de

We współpracy z serwisem Jobware czasopismo „Fachmagazin für Elektronik“ prowadzi na swojej stronie internetowej giełdę pracy dla fachowców z branży elektronicznej i informatycznej:

channel-e

Szeroka oferta, zwłaszcza jeśli chodzi o zawody techniczne:

http://www.icjobs.de

Przedstawiciele pracobiorców (związki i organizacje zawodowe)

ver.di - Vereinte Dienstleistungsgewerkschaft
Bezirk Frankfurt/Oder
Zehmeplatz 11
15230 Frankfurt (Oder)
Deutschland
Telefon: +49 (0) 0335/60677-0
Telefon: +49 (0) 0335/60677-77
E-mail: bz.nob@verdi.de
do strony głównej

DGB Bezirk Berlin-Brandenburg
Kapweg 4
13405 Berlin
Deutschland
Telefon: +4930 21 240 - 0
do strony głównej

Przedstawiciele pracodawców (izby, organizacje gospodarcze)

Verband Deutscher Maschinen- und Anlagenbau e.V.
Lyoner Strasse 18
D-60528 Frankfurt (Main)
Deutschland
Telefon: +49 69 6603 0
Telefon: +49 69 6603-1511
E-mail: Kommunikation@vdma.org
do strony głównej

IHK Ostbrandenburg
Puschkinstraße 12b
15236 Frankfurt (Oder)
Deutschland
Telefon: +49335 5621-1111
Telefon: +49335 5621-1119
E-mail: info@ihk-ostbrandenburg.de
do strony głównej

Pośrednicy i urzędy pracy

EURES-Beratung
Agentur für Arbeit
Heinrich-von-Stephan-Straße 2
15230 Fran Frankfurt (Oder)
Deutschland
Telefon: +49 335 570 3333
E-mail: Frankfurt-Oder.Eures@arbeitsagentur.de
do strony głównej